राऊज अव्हेन्यू न्यायालयाचा निर्णय; जामिनासाठी अर्ज केल्यास सहा युक्रेनियन नागरिकांनाही कायदेशीर दिलासा मिळू शकतो
नवी दिल्ली : (सद्वार्ता) म्यानमारमधील कथित प्रशिक्षण शिबिराशी संबंधित प्रकरणात दिल्लीतील राऊज अव्हेन्यू न्यायालयाने अमेरिकी नागरिक मॅथ्यू आरोन वॅनडाइक याला डिफॉल्ट जामीन मंजूर केला आहे. राष्ट्रीय तपास यंत्रणेने (NIA) दाखल केलेल्या प्रकरणात वॅनडाइकला एक लाख रुपयांच्या वैयक्तिक बाँड आणि तितक्याच रकमेच्या जामीन हमीवर जामीन देण्यात आला. न्यायालयाने त्याला दिल्लीमध्येच राहण्याचे निर्देश दिले आहेत. या प्रकरणातील सहा युक्रेनियन नागरिकांबाबतही न्यायालयाने महत्त्वपूर्ण निरीक्षण नोंदवले आहे.
सहा युक्रेनियन नागरिकांनाही जामिनाचा अधिकार
न्यायालयाने स्पष्ट केले की, सहा युक्रेनियन नागरिकांनी जामिनासाठी अर्ज दाखल केल्यास त्यांनाही जामीन मिळण्याचा कायदेशीर अधिकार आहे. मात्र तपास अधिकाऱ्यांनी चौकशीसाठी बोलावल्यास त्यांना तपासात सहभागी व्हावे लागेल.
या प्रकरणात NIAने सात परदेशी नागरिकांविरुद्ध आरोपपत्र दाखल केले आहे. त्यामध्ये अमेरिकी नागरिक मॅथ्यू आरोन वॅनडाइक याच्यासह सहा युक्रेनियन नागरिकांचा समावेश आहे. NIAने दाखल केलेल्या अलीकडील आरोपपत्रात UAPAच्या तरतुदींचा समावेश करण्यात आलेला नाही. त्याऐवजी इमिग्रेशन अँड फॉरेनर्स कायद्याच्या संबंधित कलमांखाली आरोप ठेवण्यात आले आहेत.
UAPA तपास अद्याप सुरू
NIAने स्पष्ट केले आहे की आरोपपत्रात UAPAच्या कलमांचा समावेश नसला, तरी दहशतवादाशी संबंधित तपास पूर्णपणे बंद झालेला नाही. तपास अद्याप सुरू असून, गुन्हा सिद्ध झाल्यास पुढील टप्प्यात पूरक आरोपपत्र दाखल केले जाऊ शकते.
NIAने 8 सप्टेंबर रोजी दाखल केलेल्या आरोपपत्रात Immigration and Foreigners Act अंतर्गत कलम 21 आणि 23 चा उल्लेख केला आहे. न्यायालयाने आरोपपत्राच्या विचारासाठी 1 ऑक्टोबर ही तारीख निश्चित केली आहे.
नेमके काय आहे प्रकरण?
NIAने मार्च 2026 मध्ये सात परदेशी नागरिकांना अटक केली होती. त्यामध्ये एक अमेरिकी नागरिक आणि सहा युक्रेनियन नागरिकांचा समावेश आहे. तपास यंत्रणेच्या आरोपानुसार, हे नागरिक भारतात व्हिसावर आले होते. त्यानंतर ते मिझोराममध्ये पोहोचले आणि कथितरित्या म्यानमारमध्ये प्रवेश केला.
NIAच्या म्हणण्यानुसार, या आरोपींचे म्यानमारमधील काही जातीय सशस्त्र गटांशी संपर्क होते आणि त्यांनी संबंधित गटांना शस्त्रास्त्र हाताळणी तसेच ड्रोन ऑपरेशनचे प्रशिक्षण दिल्याचा आरोप आहे. याशिवाय युरोपमधून ड्रोन भारतामार्गे आणण्यात आल्याचाही तपास यंत्रणेचा दावा आहे. या आरोपांची तपासणी सध्या सुरू आहे.
वेगवेगळ्या ठिकाणांहून अटक
NIAने केलेल्या कारवाईत तीन युक्रेनियन नागरिकांना दिल्लीमधून, तीन जणांना लखनऊमधून, तर अमेरिकी नागरिक मॅथ्यू वॅनडाइक याला कोलकाता येथून अटक करण्यात आली होती.
अटक करण्यात आलेल्या युक्रेनियन नागरिकांची नावे हुर्बा पेट्रो, स्लिवियाक तारास, इव्हान सुखमानोव्स्की, स्टेफनकिव्ह मारियन, होन्चारुक मॅक्सिम आणि कामिन्स्की व्हिक्टर अशी आहेत.
तपासाचा विस्तार आणि पुढील दिशा
NIAच्या तपासात आरोपींचे संपर्क कोणत्या व्यक्ती, संघटना किंवा देशांपर्यंत पोहोचले होते, याचा शोध घेतला जात आहे. तपास यंत्रणेने यापूर्वी या प्रकरणाचा संबंध म्यानमारमधील जातीय सशस्त्र गट आणि भारताच्या सुरक्षेशी संबंधित बाबींशी जोडला होता.
दरम्यान, आरोपपत्रात UAPAच्या तरतुदींचा समावेश न केल्यामुळे वॅनडाइकने डिफॉल्ट जामिनासाठी न्यायालयाचा दरवाजा ठोठावला होता. न्यायालयीन प्रक्रियेत आता पुढील सुनावणी आणि तपासातील निष्कर्ष महत्त्वाचे ठरणार आहेत.
(SDNA)