धन्वंतरि आयुर्वेद महाविद्यालयात त्वक् रोगावरील दोन दिवसीय प्रशिक्षणाचा समारोप

देशभरातून आलेल्या सुमारे ३० चिकित्सकांचा सहभाग; आयुर्वेदिक उपचार पद्धती व आधुनिक व्यावहारिक दृष्टिकोनावर तज्ज्ञांचे मार्गदर्शन

उज्जैन। शासकीय धन्वंतरि आयुर्वेदिक वैद्यकीय महाविद्यालय, उज्जैन येथे राष्ट्रीय आयुर्वेद विद्यापीठ, नवी दिल्ली यांच्या वतीने त्वक् रोग विषयावर आयोजित करण्यात आलेल्या दोन दिवसीय प्रशिक्षण कार्यक्रमाची शनिवारी यशस्वी सांगता झाली. २५ व २६ सप्टेंबर २०२६ रोजी झालेल्या या प्रशिक्षणात देशाच्या विविध भागांतून आलेल्या सुमारे ३० चिकित्सकांनी सहभाग घेतला.

त्वचा विकारांचे आयुर्वेदिक निदान, उपचार पद्धती, उपचार प्रोटोकॉल तसेच प्रत्यक्ष चिकित्सकीय प्रक्रियांबाबत सहभागी डॉक्टरांना तज्ज्ञांकडून मार्गदर्शन मिळाले. व्याख्यानांसोबतच प्रत्यक्ष हँड्स-ऑन प्रशिक्षण देण्यात आल्याने कार्यक्रमाला विशेष व्यावहारिक स्वरूप प्राप्त झाले.

तज्ज्ञांच्या मार्गदर्शनाने प्रशिक्षणाला सुरुवात

प्रशिक्षणाच्या पहिल्या दिवशी झालेल्या उद्घाटन व स्वागत समारंभाला डॉ. विनोद बैरागी प्रमुख पाहुणे म्हणून उपस्थित होते. कार्यक्रमाच्या अध्यक्षस्थानी रुग्णालय अधीक्षक डॉ. मुकेश गुप्ता होते. राष्ट्रीय आयुर्वेद गुरु डॉ. एस. एन. पांडेय तसेच ऑल इंडिया इन्स्टिट्यूट ऑफ आयुर्वेद (AIIA), गोवा येथील सहाय्यक प्राध्यापक डॉ. शिवानंद पाटील यांची विशेष उपस्थिती होती.

पहिल्या सत्रात डॉ. शिवानंद पाटील यांनी “Clinical Triumphs in Dermatology: Case Driven Strategic for Everyday Practice” या विषयावर मार्गदर्शन केले. विविध त्वचारोगांच्या प्रत्यक्ष केसच्या आधारे दैनंदिन वैद्यकीय व्यवहारात कोणता दृष्टिकोन स्वीकारावा, याची माहिती त्यांनी दिली. त्यानंतर सहभागी चिकित्सकांसाठी प्रत्यक्ष प्रशिक्षण सत्र घेण्यात आले.

डॉ. सुनील कुमार यादव यांनी “Management of Common Skin Disorders Through Ayurveda – A Practical Approach for Practitioners” या विषयावर व्याख्यान देत सामान्य त्वचा विकारांच्या आयुर्वेदिक व्यवस्थापनाचा व्यावहारिक दृष्टिकोन स्पष्ट केला.

दुसऱ्या दिवशी उपचार प्रोटोकॉलवर भर

प्रशिक्षणाच्या दुसऱ्या दिवशी डॉ. योगेश वाने यांनी “Basics of Ayurvedic Dermatology with Treatment Protocol and Procedure” या विषयावर आयुर्वेदिक त्वचारोगशास्त्र, उपचार पद्धती आणि विविध प्रक्रियांबाबत सविस्तर मार्गदर्शन केले. यावेळी सहभागी चिकित्सकांसाठी प्रत्यक्ष हँड्स-ऑन प्रशिक्षण देखील घेण्यात आले.

महाविद्यालयाचे प्राचार्य व सीईओ डॉ. ओ. पी. व्यास यांनीही प्रशिक्षणाच्या अनुषंगाने आवश्यक मार्गदर्शन केले.

यानंतर राष्ट्रीय आयुर्वेद गुरु डॉ. एस. एन. पांडेय यांनी “Ayurveda Management of Shwitra (Vitiligo): A Classical and Evidence Based Approach” या विषयावर मार्गदर्शन केले. श्वित्र अर्थात व्हिटिलिगोच्या आयुर्वेदिक व्यवस्थापनामध्ये शास्त्रीय संकल्पना आणि उपलब्ध पुराव्याधारित दृष्टिकोन यांचा वापर कसा करता येईल, यावर त्यांनी माहिती दिली.

प्रत्यक्ष प्रशिक्षणामुळे चिकित्सकीय कौशल्यवृद्धी

दोन दिवसांच्या प्रशिक्षणामध्ये तज्ज्ञांची व्याख्याने, केस-आधारित चर्चा आणि प्रत्यक्ष प्रशिक्षण सत्रांचा समावेश होता. त्यामुळे सहभागी डॉक्टरांना त्वचा विकारांच्या उपचारातील आयुर्वेदिक पद्धतींचा केवळ सैद्धांतिक नव्हे तर प्रत्यक्ष चिकित्सकीय संदर्भात अभ्यास करण्याची संधी मिळाली.

आयुर्वेदातील पारंपरिक उपचार संकल्पना आणि आधुनिक वैद्यकीय व्यवहारातील व्यावहारिक गरजा यांचा समन्वय साधण्याचा प्रयत्न या प्रशिक्षणातून करण्यात आला.

समारोप समारंभात मान्यवरांची उपस्थिती

वैलेडिक्टरी व समारोप कार्यक्रमाला महाविद्यालयाचे माजी प्राचार्य डॉ. जे. पी. चौरसिया, डॉ. एस. एन. पांडेय, डॉ. सिद्धेश्वर सतुआ, डॉ. अजयकीर्ती जैन, डॉ. नृपेंद्र मिश्रा, डॉ. सुनीता डी. राम, डॉ. वंदना सराफ, डॉ. मुकेश गुप्ता, डॉ. संतराम कुमावत, डॉ. हेमंत मालवीय, डॉ. कीर्तीवाला तावडे, डॉ. सुधीर चौहान यांच्यासह महाविद्यालयातील अधिकारी व कर्मचारी उपस्थित होते.

मान्यवरांनी सहभागी चिकित्सकांच्या ज्ञानवृद्धी आणि कौशल्यविकासासाठी आयोजित या प्रशिक्षणाचे महत्त्व अधोरेखित केले. त्वचा विकारांच्या उपचारामध्ये आयुर्वेदाच्या व्यावहारिक उपयोगाला अधिक चालना देण्यासाठी अशा प्रशिक्षण कार्यक्रमांची भूमिका महत्त्वपूर्ण असल्याचे यावेळी नमूद करण्यात आले.

समारोपाचे वैलेडिक्टरी सत्र निर्धारित वेळेनुसार सायंकाळी ४ ते ४.३० वाजेपर्यंत पार पडले.

दोन्ही संस्थांच्या समन्वयातून उपक्रम यशस्वी

संपूर्ण प्रशिक्षण कार्यक्रमाचे समन्वय व संचालन शासकीय धन्वंतरि आयुर्वेद महाविद्यालयाच्या रचना शरीर विभागांतर्गत कार्यरत त्वचा रोग युनिटचे प्रभारी डॉ. योगेश वाने यांनी केले.

राष्ट्रीय आयुर्वेद विद्यापीठ, नवी दिल्ली यांच्या वतीने कार्यक्रमाच्या समन्वयाची जबाबदारी डॉ. गरिमा सिंह आणि डॉ. मनीषा रानी यांनी सांभाळली. डॉ. विकास गुप्ता यांचेही कार्यक्रमासाठी उल्लेखनीय सहकार्य लाभले.

दोन्ही संस्थांच्या समन्वित प्रयत्नांमुळे दोन दिवसीय प्रशिक्षण कार्यक्रम यशस्वीपणे पूर्ण झाला.

या उपक्रमामुळे सहभागी चिकित्सकांना त्वक् रोगांचे आयुर्वेदिक व्यवस्थापन, उपचार प्रोटोकॉल, विविध चिकित्सकीय प्रक्रिया आणि प्रत्यक्ष उपचारातील तज्ज्ञांचा अनुभव जाणून घेण्याची संधी मिळाली. प्रशिक्षणातून प्राप्त झालेले ज्ञान त्यांच्या दैनंदिन वैद्यकीय सेवेत उपयोगी ठरणार असल्याचे आयोजकांनी सांगितले.

ही माहिती महाविद्यालयाचे मीडिया प्रभारी तसेच रचना शरीर विभागाचे प्रभारी असोसिएट प्रोफेसर डॉ. प्रकाश जोशी यांनी दिली.

(SDNA)